بەژداری پێ کردنی هەواڵ لە

FacebookTwitterGoogle BookmarksRSS Feed
ریفراندۆمێكی دیكە لەهەرێم دەكرێت
دوای زیاتر لەدوو مانگ بەسەر ریفراندۆمەكەی هەرێمی كوردستان، ئەندامێكی ئەنجومەنی باڵای ڕیفراندۆم لەسەر هەڵوەشاندنەوەی دەرئەنجامەكانی پرۆسەكە دێتەدەنگ و ڕایدەگەیەنێت: "بەئەنجامدانی ریفراندۆمێكی دیكە، ریفراندۆمەكەی 25ی ئەیلول هەڵدەوەشێنینەوە".

 

 

مونا قەهوەچی، نوێنەری توركمان لە ئەنجومەنی باڵای پێشووی ڕیفراندۆم، بە هەواڵى سلێمانى ڕاگەیاند: هەڵوەشاندنەوەی ڕیفراندۆمەكەی 25ی ئەیلولی ئەمساڵ، پەیوەستە بەئەنجامدانی ڕیفراندۆمێكی تر، چونكە ریفراندۆم تەنها بەڕیفراندۆم هەڵدەوەشێتەوە.

سەبارەت بە داواكەی حكومەتی بەغدا بۆ هەڵوەشاندنەوەی ریفراندۆم وەك مەرجی دەستپێكردنی دانوستان لەگەڵ هەرێم، مونا قەهوەچی وتی:" ئەگەر بەغدا دەیەوێت كێشەكانی چارەسەر بكات، ئێمە پشت بەدەستور دەبەستین و داوای جێبەجێكردنی سەرجەم مادەكانی دەكەین، ناشكرێت ئەو مادانەی لەبەرژەوەندی خۆیانە جێبەجێی بكەن و ئەو مادانەشی لەبەرژەوەندی ئێمەیە، جێبەجێی نەكەن".

جەختیشدەكاتەوە، مەسەلەی ریفراندۆم كۆتاییهاتوەو هەڵناوەشێتەوەو لەبارەی چارەنوسی ئەنجومەنی باڵای ریفراندۆمیش دەڵێت: "ئەنجومەنی باڵای ریفراندۆم تەنها دەسەڵاتی بڕیاردانی بۆ پرۆسەكە هەبوو، لەدوای 25ی ئەیلولیشەوە هیچ دەسەڵاتێكی نەماو ئێستاش بێ دەسەڵاتەو ناتوانێت پرۆسەكە هەڵبوەشێنێتەوە".

سەبارەت بەئەنجامدانی ریفراندۆمێكی تر، مونا قەهوەچی دەڵێت: "پێشتر 93%ی هاوڵاتیان بەبەڵێ دەنگیاندا بە ریفراندۆم، بەڵام ئەمجارە ئەگەر بكرێتەوە 100%ی خەڵك دەنگ دەدەن بەبەڵێ، چونكە بابەتەكە بۆتە عینادی".

 ئاشكراشیكرد: لەئێستادا ئەنجامی ڕیفراندۆم هەڵپەسێردراوەو كاری پێناكرێت، ئەوەش بەمانای هەڵوەشاندنەوە نایەت.

 

 

 

هێزەكانی سوپای عێراق ئۆپەراسیۆنێكی فراوانیان بۆ پاكردنەوەی ناوچەكانی جەزیرەو بادیە لە تیرۆرستانی داعش دەستپێكرد.
سوپای عیراق لە بەیاننامەیەكدا رایگەیاندووە: بەرەبەیانی رۆژی هەینی هێزەكانیان ئۆپەراسیۆنێكی سەربازیان بۆ پاكردنەوەی ناوچەكانی جەزیرەو بادیە لەتیرۆرستان دەستپێكرد.
راشیگەیاندووە، ئۆپەراسیۆنەكە بۆ راوەدونانی تیرۆرستانی داعشە، لەناوچەكانی نێوان موسڵ و ئەنبار، هەروەك ئۆپەراسیۆنەكە درێژدەبێتەوە بۆ سەر سنوری نێوان عیراق سوریا.

هه‌رچه‌نده‌ 24 رۆژ پێش ئێستا "نێچیرڤان بارزانى" سه‌رۆكى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان رایگه‌یاند، دابه‌شكردنى مووچه‌ى فه‌رمانبه‌ران به‌رده‌وام ده‌بێت و مووچه‌ى ئه‌م مانگه‌ و مانگی داهاتووش ئاماده‌یه‌ و دابه‌شده‌كرێت، به‌ڵام تائێستا حكومه‌ت ده‌ستى به‌ دابه‌شكردنى مووچه‌ى مانگى نۆى ساڵى 2017 نه‌كردووه‌.

پاش نیوه‌ڕۆى رێكه‌وتى 13 ى 11 ى 2017، دواى كۆتاییهاتنى كۆبوونه‌وه‌ى ئه‌نجومه‌نى وه‌زیرانى هه‌رێمى كوردستان له‌ شارى هه‌ولێر، له‌ كۆنگره‌یه‌كى رۆژنامه‌وانیدا "نێچیرڤان بارزانى" سه‌رۆكى حكومه‌تى هه‌رێم رایگه‌یاند، دابه‌شكردنى مووچه‌ى فه‌رمانبه‌ران به‌رده‌وام ده‌بێت و مووچه‌ى ئه‌م مانگه‌ و مانگی داهاتووش ئاماده‌یه‌ و دابه‌شده‌كرێت.

ئه‌مڕۆ رێكه‌وتى 7 ى 12 ى 2017، 24 رۆژ تێپه‌ڕده‌بێت به‌سه‌ر ئه‌و قسه‌یه‌ى "نێچیرڤان بارزانى"دا، به‌ڵام حكومه‌تى هه‌رێم هێشتا ده‌ستى نه‌كردووه‌ به‌ دابه‌شكردنى مووچه‌ى مانگى نۆى ساڵى 2017 ى فه‌رمانبه‌ران.

هه‌روه‌ها تائێستاش حكومه‌تى هه‌رێم مووچه‌ى مانگى سێى ساڵى 2017 ى خانه‌نشینانى مه‌ده‌نى و سه‌ربازى دابه‌شنه‌كردووه‌، به‌وپێیه‌ له‌م مانگه‌دا ژماره‌ى مووچه‌ نه‌دراوه‌كانى خانه‌نشینان ده‌بێته‌ ده‌ مانگ.

بۆ وه‌رگرتنى زانیارى له‌باره‌ى هۆكارى دواكه‌وتنى دابه‌شكردنى مووچه‌، له‌ كاتێكدا "نێچیرڤان بارزانى" ئاماژه‌ى به‌وه‌كردبوو "مووچه‌ى دوو مانگ ئاماده‌یه‌"، "  ژماره‌یه‌ك په‌رله‌مانتارى پارتى دیموكراتى كوردستان له‌ په‌رله‌مانى كوردستان به‌تایبه‌ت له‌ لیژنه‌ى دارایى و ئابورى و لیژنه‌ى پیشه‌سازی و وزه‌ و سه‌رچاوه‌ سروشتیه‌كان، به‌ڵام هیچ كامیان زانیاریان له‌باره‌ى هۆكارى دواكه‌وتنى دابه‌شكردنى مووچه‌وه‌ نه‌خسته‌ڕوو .

له‌ سه‌ره‌تاى ساڵى 2016 ه‌وه‌ حكومه‌تى هه‌رێم سیستمى پاشه‌كه‌وتكردنى مووچه‌ په‌یڕه‌و ده‌كات و مووچه‌ى فه‌رمانبه‌رانى بۆ نیوه‌ و كه‌متر كه‌مكردووه‌ته‌وه‌، به‌ڵام هێشتا مانگانه‌ له‌ كاتى خۆیدا مووچه‌ دابه‌ش ناكات و به‌شێوه‌یه‌ك تا ئه‌مڕۆ رێكه‌وتى 7 ى 12 ى 2017 هێشتا مووچه‌ى مانگه‌كانى 9 و 10 و 11 ى 2017 ى فه‌رمانبه‌رانى دابه‌شنه‌كردووه‌.

حكومه‌تى هه‌رێم جگه‌ له‌وه‌ى نه‌یتوانیوه‌ مانگانه‌ له‌ كاتى خۆیدا به‌پێى سیستمى پاشه‌كه‌وتكردن مووچه‌ى فه‌رمانبه‌ران دابه‌ش بكات، هه‌روه‌ها مووچه‌ى چوار مانگى ساڵى 2015 ى فه‌رمانبه‌ران قه‌رزداره‌.

له‌ مانگى یه‌كى ساڵى 2014 ه‌وه‌ مووچه‌ى مانگانه‌ى فه‌رمانبه‌رانى هه‌رێمى كوردستان له‌لایه‌ن حكومه‌تى هه‌رێمه‌وه‌ له‌كاتى خۆیدا دابه‌ش ناكرێت و دواده‌كه‌وێت، ئه‌مه‌ش پاش ئه‌وه‌ى به‌هۆى شێوازى هه‌نارده‌كردنى نه‌وتى هه‌رێم كێشه‌ كه‌وته‌ نێوان هه‌ولێر و به‌غدا و به‌وهۆیه‌وه‌ حكومه‌تى عێراق بودجه‌ى هه‌رێمى كوردستانى بڕى.

(جەبار لعێبی) وەزیری نەوتی عێراق رایگەیاندووە سەرۆکی کۆمپانیای بەبازارکردنی نەوتی عێراق"سۆمۆ" لەگەڵ لێپرسراوانی ئێراندا لە دانوستاندایە بۆ دیاریکردنی وادەی دەستپێکردنی ھەناردەی نەوتی کەرکوک بۆ ئێران کە بەمنزیکانە دەستپێدەکات، ئەوەش لەکاتێکدایە کۆتایی مانگی رابردوو لێپرسراوێکی وەزارەتی نەوتی عێراق ئاشکرایکرد ، لەداھاتووییەکی نزیکدا نەوتی کێڵگە نەوتییەکانی کەرکوک ھەناردەی پاڵاوتگەکانی کرماشان دەکرێت و تێکرای ھەناردەی نەوتی کەرکوک بۆ کرماشان رۆژانە ٣٠ ھەزار بەرمیل نەوت دەبێت .

 

ئه‌مڕۆ پێنج شه‌ممه‌ دادگایی كردنی سه‌ڵاحه‌دین ده‌میرتاش هاوسه‌رۆكی پارتی دیموكراتی گه‌لان له‌ نزیك ئه‌نقه‌ره‌ی پایته‌ختی توركیا ده‌ستپێده‌كات.

ده‌میرتاش ( 44 ساڵ ) له‌ 4ى تشرینی دووه‌می 2016 له‌گه‌ڵ 10 په‌رله‌مانتاری هه‌ده‌په‌ ده‌ستگیركرا له‌چوارچێوه‌ی ئه‌و هه‌ڵمه‌ته‌ی ده‌سه‌ڵاتدارانی توركیا له‌ دوای كوده‌تا شكست خواردوه‌كه‌ی ته‌موزی 2016 كه‌ په‌لیكێشا بۆ ناوه‌نده‌كانی پشتیوانی كردن له‌ كوردانی ئه‌و وڵاته‌ش.

له‌و باره‌یشه‌وه‌ پارتی دیموكراتی گه‌لان رایگه‌یاندوه‌، كه‌ ئه‌و تۆمه‌تانه‌ی له‌ دوتوێی 500 لاپه‌ڕه‌دا ئاڕسته‌ی ده‌میرتاش كراون له‌ بنه‌ڕه‌تدا پشتیان به‌ وتار و زانیاری رۆژنامه‌وانی به‌ستوه‌.

له‌ ئێستاشدا به‌ گوێره‌ی راگه‌یاندنی هه‌ده‌په‌ 9 په‌رله‌مانتاری حزبه‌كه‌ له‌ زینداندان و  5 په‌رله‌مانتار له‌ كۆی ئه‌و 59 په‌رله‌مانتاره‌ی له‌ هه‌ڵبژاردنی 2015 دا سه‌ركه‌وتنیان به‌ده‌ست هێنا ئه‌ندامێتیان لێسه‌ندراوه‌ته‌وه‌، له‌وانه‌ش فیگه‌ن یوكسه‌كداغ هاوسه‌رۆكی هه‌ده‌په‌ كه‌ ئێستا زیندانیه‌و سربیل كه‌مال پۆسته‌كه‌ی پڕكردوه‌ته‌وه‌.

ده‌ستگیركردنی ئه‌و په‌رله‌مانتارانه‌ی هه‌ده‌په‌ دوای ئه‌وه‌ دێت كه‌ له‌ ئایاری 2016 دا پارێزبه‌ندیان له‌سه‌ر هه‌ڵگیرا و پارتی دیموركاتی گه‌لانیش وێڕای ئیدانه‌كردنی ئه‌و هه‌نگاوه‌ به‌ مانۆڕێكی ئاڕسته‌كراوی حكومه‌تی توركیای وه‌سفكردوه‌.

 

به‌رێوه‌به‌ری‌ فرۆكه‌خانه‌ی‌ ئه‌ربیلی‌ نێوده‌وڵه‌تی‌ واده‌یه‌ك بۆكردنه‌وه‌ی‌ گه‌شتی‌ نێوده‌وڵه‌تی‌ فرۆكه‌خانه‌كانی‌ سلێمانی‌ و ئه‌ربیل ئاشكراده‌كات و رایده‌گه‌یه‌نێت:پێده‌چێت هه‌تاوه‌كو كۆتایی‌ مانگی‌ كانوونی‌ یه‌كه‌م گه‌مارۆی‌ سه‌رفرۆكه‌خانه‌كان لاببرێت و گه‌شته‌كان ده‌ست پێبكاته‌وه‌.

 

 

ته‌لار فایه‌ق به‌رێوه‌به‌ری‌ گشتی‌ فرۆكه‌خانه‌ی‌ ئه‌ربیلی‌ نێوده‌وڵه‌تی‌ له‌لێدوانێكدا رایگه‌یاند: هه‌تاوه‌كو ئێستا گه‌مارۆی‌ سه‌ر فرۆكه‌خانه‌كان لانه‌براوه‌ و به‌غدا وه‌ڵامی‌ هه‌رێمی‌ نه‌داوه‌ته‌وه‌، به‌ڵام پێده‌چێت هه‌تاوه‌كو كۆتایی‌ مانگی‌ كانوونی‌ یه‌كه‌م گه‌مارۆی‌ سه‌رفرۆكه‌خانه‌كان لاببرێت و گه‌شته‌كان ده‌ست پێبكاته‌وه‌.

له‌و لێدوانه‌یدا بۆ میدیاكانی‌ نزیك له‌ پارتی‌ ئه‌وه‌شی‌ خسته‌ڕوو، فشاره‌كان بۆ سه‌ر به‌غدا به‌رده‌وامه‌، بۆ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی‌ ئه‌و بڕیاره‌ سیاسیه‌ی‌ دراوه‌، ئێستا هه‌ردوو فرۆكه‌خانه‌ی‌ سلێمانی‌ و ئه‌ربیل ته‌نها گه‌شتیان بۆ به‌غدا هه‌یه‌.

گۆڤاری فۆرن پۆلیسی" foreign policy" ی ئەمریكی، حەیدەر عەبادی سەرۆك وەزیرانی عێراقی بەكەسێكی سەركەوتوو وەسفكرد، ئەوەش بەهۆی ئەو سیاسەتەی لەدەسەڵاتەكەی جێبەجێیدەكات.

گۆڤاری فۆرین پۆلیسی بۆ ساڵی ٢٠١٧ بەكەسێكی سەركەوتوو ناساندووەو خستوویەتییە لیستی كەسایەتییەكانی ساڵ.

گۆڤارەكە ئەوەشی راگەیاندووە، ئەو ریزبەندییە لەسەر بنەمای فەلسەفەی حەیدەر عەبادی بۆ سیاسەتكردن‌و ئیدارەدان‌و ئابووری عێراق بووە، كە بەشێوەیەكی باش لەو بوارانە هەنگاوی ناوە.

هەروەها رۆژنامەكە باسی لەوەش كردووە، كە عەبادی توانیوییەتی پارێزگاری لەیەكپارچەیی خاكی عێراق بكات، ئەوەش دوای ئەوەی لەساڵی 2017 كوردەكان هەوڵی جیابوونەوەیاندا.

حەیدەر عەبادی ساڵی 2014 بووە سەرۆك وەزیرانی عێراق‌و بەنیازیشە بۆ خولی داهاتوو پەرلەمانی عێراق وەك سەرۆك وەزیران هەڵبژێرێتەوە.

روسیا بەم دوایانە دەستی بەهاوكاریكردنی شەرڤانانی یەكینەكانی پاراستنی گەل یەپەگە كردووەو بۆ ئەوەش ركابەری ئەمریكا دەكات.

پێگەی "خەبەر 24" روسیا بۆ سەرنجڕاكێشانی لایەنە كوردییەكان‌و یەپەگە بەلای خۆیدا دەستی بەهاوكاری شەرڤانان كردووەو بۆ ئەوەش هەوڵەكانی چڕكردووەتەوە.

پێگەكە نوومەنی بەهاوكارییەكانی روسیا بۆ هێرشی كۆنتڕۆڵكردنەوەی ناوچەكانی رۆژهەڵاتی پارێزگاری دێرزور هێناوەتەوەو رایگەیاندووە، بەشێوەیەك هاوكاری شەرڤانان دەكات، پێشتر هاوشێوەی نەبووە، بەتایبەتی لەلایەن ئەمریكاوە.

ئەمریكاو هاوپەیمانی نێودەوڵەتی لەساڵی 2014وە هاوكاری شەرڤانی یەپەگە دەكات، ئەوەش بۆ شەڕی داعش لەناوچەكانی روژئاوای كوردستان باكووری سوریاو تائێستاش هاوكارییەكانیش بەردە

 

بەم دوایانەش روسیا دەستی بەهەماهەنگی‌و هاوكاری لەگەڵ یەپەگە كردووەو سەرەتای ئەم هەفتەیەش ژوورێكی ئۆپەراسیۆنی هاوبەشی لەگەڵ یەپەگە پێكهێنا، بۆ كۆنتڕۆڵكردنەوەی ناوچەكانی رۆژهەڵاتی دێرزور، كە بەدەست چەكدارانی داعشەوەیە.

هێرشێكی خۆكوژی كرایه‌ سه‌ر كه‌مپی مه‌خمور كه‌ له‌ رێگه‌ی ئۆتۆمبێلێكی بۆمبڕێژكراوه‌وه‌ ئه‌نجامدراوه‌ و به‌ پێی زانیارییه‌ سه‌ره‌تاییه‌كان كوژراو و بریندار هه‌یه‌.

 

كەمێك لەمەوبەر ھێرشێكی خۆكوژی كرایە سەر كەمپی مەخمور و بەپێی زانیارییەكانیش كردەوەكەوە خۆكوژییەكە لەڕێگەی ئۆتۆمبێڵێكی بۆمبڕێژكراوەوە ئەنجامدراوەو كوژراو و برینداریش ھەیە.

رەشاد گەڵاڵی بەرپرسی كۆمیتەی یەكێتی لە مەخمور بە "تۆڕى هەواڵى هەولێر"ی راگەیاند" هێرشەكە كراوەتە سەر بارەگای گەریلای پەكەكە  و خۆی كردووه‌ به‌ یه‌كه‌م ماڵدا كه‌ باره‌گای گه‌ریلاكانی پارتی كرێكارانی كوردستانه‌ و ته‌قیوه‌ته‌وه‌. لە نێو كەمپی ئاوارەكانی مەخمور .

ئەو بەرپرسەی یەكێتیی ئەوەشی ئاشكراكرد" كردەوەكەوە خۆكوژییە و لەڕێگەی ئۆتۆمبێڵێكی بۆمبڕێژكراوە بووە و بەهۆی تەقینەوەكەوەیشەوە ژمارەیەكی زۆر بریندارو شەهید هەیە لە نێو كەمپەكەدا.

وەزارەتی دارایی و ئابووریی حکومەتی هەرێمی کوردستان کاری وردبینی لە لیستی مووچەی وەزارەتی پێشمەرگەدا تەواو کرد و ئه‌مینداری گشتی وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌ش وای بۆ ده‌چێت هه‌فته‌ی داهاتوو ده‌ست به‌ دابه‌شكردنی مووچه‌ی مانگی نۆی وه‌زاره‌ته‌كه‌یان بكرێت.

سەرچاوەیەک لە دیوانی وەزارەتی دارایی و ئابووری بە میدیاكانی پارتی راگه‌یاندووه‌: "ئەمڕۆ چوارشەممە 6ی كانوونی یه‌كه‌می 2017، لە وەزارەتی دارایی، وردبینیکردنی تەواو لە لیستی مووچەی وەزارەتی پێشمەرگەدا کرا کە هەموو مانگێک بەو شێوەیە کاری تێدا دەکرێت".

ئه‌و سه‌رچاوه‌یه‌ی دیوانی وه‌زاره‌تی دارایی ئەوەشی وتووه‌: "هاوشێوەی مانگەکانی پێشوو، چەند رۆژێک دوای تەواوبوونی کاری وردبینییەکە، بە بڕیاری بریکاری وەزارەتی دارایی، دابەشکردنی مووچەی وەزارەتەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان دەست پێدەکات". 

ئه‌و سه‌رچاوه‌یه‌ وتیشی: "هەفتەی داهاتوو خشتەی دابەشکردنی مووچە رادەگەیەندرێت و سەرەتا وەزارەتی پێشمەرگە مووچەی مانگی 9ی پێدەدرێت".

لای خۆیه‌وه‌ جه‌بار یاوه‌ر، ئه‌مینداری گشتی وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌ی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌ وێستگه‌ نیوزی راگه‌یاند: "ماوه‌ی 10 رۆژ ده‌بێت لیستی مووچه‌ی وه‌زاره‌ته‌كه‌یان ناردووه‌ته‌ وه‌زاره‌تی دارایی بۆ وردبینی كردن، به‌ڵام تا ئێستا به‌ فه‌رمی لیستی مووچه‌ له‌ لایه‌ن وه‌زاره‌تی داراییه‌وه‌ رانه‌گه‌یه‌ندراوه‌".

ئه‌مینداره‌كه‌ی وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌ی حكومه‌تی هه‌رێم وتیشی: "وه‌ك چاوه‌ڕوان ده‌كرێت هه‌فته‌ی داهاتوو ده‌ست به‌ دابه‌شكردنی مووچه‌ بكرێته‌وه‌، به‌ڵام ئه‌وه‌ كاری وه‌زاره‌تی داراییه‌ و ده‌بێت خشته‌ی مووچه‌ بڵاوبكه‌نه‌وه‌، كه‌ تا ئێستا بڵاونه‌كراوه‌ته‌وه‌".

رۆژی 17ی تشرینی یه‌كه‌می 2017، وه‌زاره‌تی دارایی ده‌ستی به‌ دابه‌شكردنی مووچه‌ی مانگی ئابی ئه‌مساڵی فه‌رمانبه‌ران كرد و بۆ رۆژانی دواییش وه‌زاره‌ت و ده‌سته‌و سه‌رۆكایه‌تییه‌كان وه‌ریان گرت، هاوكات بڕیاره‌ تا كۆتایی ئه‌م هه‌فته‌یه‌ش مووچه‌ی خانه‌نشینانی پێشمه‌رگه‌و شارستانی ته‌واو بكرێت.

الصفحة 6 من 1160

 

پەیوەندی

بۆ پەیوەندی کردن بە بەرێوەبەرایەتی تۆڕی هەواڵی هەولێر ئەو ئیمێل و ژمارە مۆبایلانەی خوارەوە بەکاربێنە

  • ناونیشنا : عێراق - هەولێر - بەرامبەر نەخۆشخانەی سەنتەری دڵ

  • ئیمێل : عنوان البريد الإلكتروني هذا محمي من روبوتات السبام. يجب عليك تفعيل الجافاسكربت لرؤيته.

  • ماڵپەر :٠٠٩٦٤٧٥٠٤٥٤٧٩٣٧

    ماڵپەر : ٠٠٩٦٤٧٥٠٤٦٦١٧٤٥